روزهای خمیازه

 

 ای صبح نورسیده سلامت نمی کنم

                       با من هزار بار غریبه تر از شب هجرانی

ای آفتاب خواب زده ای کاش

                      سر از خواب بر نمی داشتی

ای بی محل خروس بد صدا

                                 خفه باش

در این روزها که بستر من از بوی یاس تهی است

در این شبهای تار که اسم روز را یدک می کشند

                                                                بیهوده

در این خمیازه های پیگیر

 در این....

 

 

 

  در کوچه باد می آید

               و خط افق در بارش غبار مدفون است

                                و خورشید به رنگ مهتاب بیمارگونه دمیده است

                                                                                امروز

                                           و خمیازه های پیاپی امان مرا بریده است

صبحی چنین دلگیر

                          آیا کسی دیدست؟

 

 

 

 تو رفته ای

              من بی خبر از خویش

                   در کو چه باغ گلهای کاغذی گم شده ام

از آسمان غبار مرگ می بارد

                و تا بارش باران گویی هزار سال ماندست

 

 

 

 در کوچه صدایی نیست جز زوزه های بی امان باد

و صدای بازی کودکان

                  گویی هزار سال است که از کوچه کوچ کرده است

                             و من در بستری از خمیازه و تب اسیرم                     

 

عجب روز بدي بود

عجب روز بدي بود

                    امروز

چه بي احساس بودي

 

 

مرا در بستر تنهايي و مرگ

مرا در باور بي كس شدن

مرا در سردي يك بهت

رها كردي

          رفتي!

 

 

گرفتي از دو چشم خيس غمگينم

دو چشم سربي سردت

زدي آخر به تابوتم تو ميخ آخرين را

 

 

منم اكنون تهي از حس بودن

تهي از شوق

تهي از گرمي احساس

رها چون روح سرگردان

نه مقصودي نه راهي

 نه منظوري براي زنده ماندن

 

 

بيا يك لحظه هم حتي شده بنشين

                                                   بر سر گورم

 دلم را در ته تابوت تنهايي ببين

و با دستان بي احساس خود در آخر كار

به عشق من بيفشان خاك نسيان را

فاصله بي پايان

بين ما ديواري است

به بلندي گويي

رفته تا عرش بلند

 

چشم در چشم هميم

دستهامان از هم

 اما

 به اندازه يك دنيا دور

فاصله ها را از سر راه

مي شود گاهي برداشت

فاصله بين من و تو

بي پايان است اما

ديو بي احساسي

وقتي ميان قاب خاطره گم شد

تصوير سالهاي دور

وقتي نشست گرد زمان

بر پيكر تمامي باورها

وقتي كه عشق

بار سفر به منزل نسيان كشيد

من ماندم و هزار سال بي كسي

من ماندم  و دردي که ماند بر دل

 

از من گريختي

اكنون منم كه گريزانم از خودم

ديوي كه در دلم آزاد كردي

هر لحظه با هزار حس غريب

 آزرده كرد روح مرا

 

من سالهاست كه به بي برگي انديشه

و به تنهایي دستان خودم باور دارم

مرده در من گويي احساس

مثل اين است كه سرچشمه گل آلود است

بر سر شاخه شعرم

روزگاریست نمي رويد جز خار

شعر من مثل خودم بي كس و تنهاست

من به تنهايي دستانم عادت دارم

این روزهای سرد زرد

بگذار كه گم شوند

                       اين روزهاي سرد زرد

بگذار كه نيست شوند

                     اين نغمه هاي درد

 

 

عزاي چه را گرفته اي اي دوست

                 وقتي ميان ماه و مه

                   من و تو

                                   سرگردان دو صد پنداريم

                                  كه يكيش راه به سرمنزل مقصود ندارد

 

زندگي واژه بي مقداري است

كه در شعر من و تو

مثل گردي كه زمان با خود مي آرد

                                      مي نشيند آرام

                                       روي عكسي كه به ديوار دل خويش

                                                                               آويخته ايم!

 

آسمان ابري چشمانت

آسمان ابري بود

نگاه تو ولي ابري تر

رنگ باران زيبا بود

رنگ چشمان تو اما زيباتر

 

 من به سرچشمه احساس بشر راه نمي بردم

اگر از چشمه چشمان تو سيراب نمي شد چشمانم

پلك بر هم نزني اي كاش

تا كه سرگشته و حيران نشود باز دلم

ابر غصه نكشد روزی

بر صورت ماه تو نقاب

که جهان بار دگر غرق شود در تاریکی

 

 با همه پژمردگي و نوميدي

نور چشم تو اگر باز بتابد بر من

باران نگاه تو اگر باز ببارد

در كوير دل بي حاصل من

باز هم اميد به روييدن گلها باشد

 

همدم و مونس هر لحظه من

ياد چشم تو و گرماي نگاهت

با كه گويم چه بهاري

در خانه كوچك خود

در دل سوز زمستان دارم

چادر مرگ

فرياد را ميان جاده تب دار

به دار سكوت آويخته اند

تمامي انسانها

در وحشتي غريب ميهمان مرگ شده اند

و بوي لجن

زمين را به استفراغ انداخته است

 

كرمها از گوشت فاسد انسان تغذيه مي كنند

و مرگ ميان نوع بشر به دنبال شريك مي گردد

 هيچكس به ريسمان باور و عشق آويزان نيست

و تلنگري به بلور خاطره هاي كودكي نخواهد خورد

 

حلقه هاي دار از پي هم خالي و پر مي شوند

و تمام سطح زمين از استفراغ پر است

و ارتفاع زندگي از ديوار مرگ پست تر شده

و واژه هاي مرگزا را به رنگهای زیبا آراسته اند

و مرگ، مرگ و باز هم مرگ

و شادي از زمين رخت بر بسته

 

خورشيد به رنگ قهوه اي تيره

و آب به رنگ زرد متعفن

لغمه ها به خون آغشته است

و مرگ، بي امان در روح درماندگي هر نسل تكثير مي شود

 

زمين به اندازه آز انسان گرسنه است

و اينگونه است كه زمين بر سفره انسان سير نخواهد شد

و مرگ از پي مرگ خواهد آمد

و تختهاي سلطنت بر مناره اي از سرهاي بي گناه استوار خواهند شد

طلوع دوباره

چشمهايم را ميان قاب پنجره مي آويزم

به شروعي دوباره مي انديشم

و تورا

و ياد تورا

در دخمه تاريك زمان

جايي ميان باور يك شب

چال مي كنم

 

من سالها گريخته ام

با حسرتي هميشگي كه مرا تا پاي گور مي برد

راستش نمي دانم كه چرا چلچله ها

با واژه هاي تازه غريبه اند

و تكرار را از پي هم

در گوش كر شده روزگار فرياد مي زنند

 

من چلچله نيستم

من هر غروب را در عرياني يك مرگ مي بينم

و طلوع را بارش بي امان زندگي

و بهار باني پيوندي است كه تا ابد گل افشان است

و تكرار ناپذير

رنگ من

من سايه اي از خستگي يك انسانم

پر ابهام

پر ترديد

پر اكسير نبايدها، بايدها

 

رنگ من

رنگ دلمردگي روح زمين

و چشمانم ته گودال تحير چال است

ريشه هايم در افيوني است

كه نامش شايد

تنبلي

بي خيالي

يا مرضي روحي است

 

قدم از ديوار گلي کوچه باغي كه به باران عادت دارد كوتاه تر است

و دلم در ته تابوت زمان

مي پوسد.

مرا از عشق

مرا از عشق

مرا از عشق

مرا از هرچه خوبي

هر چه زيبايي

هر چه تمناي با تو بودن هست

پر كن

 

من يخ كرده از سرماي بهمن را

كه دستاني چو يخ دارم

رهايي بخش

گرمم كن

 

پرم از رنج تنهايي

پرم از هرم حرمانهاي از روز ازل با من                

تنم تنبور خواهشهاي بي پرواي دنيايي است

من آن دنياي ديگر را نمي دانم ولي دنياي فاني را

براي لحظه اي از كف نخواهم داد

 

مرا درياب با من باش

پرم از خواهش و بر خواهشم اصرار دارم

نمي دانم زمين با ما چه كردست

ولي من مرغ عادت كرده اين بام هستم

من آن دنياي ديگر را نمي خواهم

تورا تنها تورا با خود

تو را تنها براي خود

تو و گرماي چشمانت را ميان بازوان عشق مي خواهم

 

شعر فارسی به کجا می رود؟

داشتم توي يكی از سايتهاي نسبتا معتبر شعر(http://www.vazna.com)، سروده اي از يك خانومي رو مي خوندم ولي هر چه بيشتر خوندم بيشتر ذهنم مغشوش شد و هر چه بيشتر سعي كردم سر و ته اين سروده رو يه جوري كنار هم بيارم كه شايد بتونم معني ای مقصودي هدفي كنايه اي چيزي از توش در بيارم كه بفهمم آخه شاعر چي ميگه يا سر و ته شعر كجاست تنها چيزي كه نصيبم شد گيجي بود و بس و هيچ معنا و مفهومي از اين شعر بيرون نيومد كه نيومد!

با نگاهي به اشعار خيلي از شعراي جديد در مي يابيم كه واقعا اينگار هنر شاعر رو در اين مي بينند كه چيزي بگه كه ديگران هيچي ازش نفهمن يا اينكه از اونم بدتر اصلا هر چه شعر بي معني تر شاعر هنرمندتر! البته استفاده از ترکیبات بی سر و ته و نقیض هم که دیگه اگه توی شعرتون نباشه که اصلا به سرودتون رو شعر حساب نمی کنن!

 و از اينجاس كه مي بينيم هر روز در شعرهاي اين افراد تركيباتي عجیب و غریب تر و صد البته بي معني تر داره  سر بر مياره

يه زماني مي گفتند شعر بايد در شما حسي و شوري بيافريند ولي شعر اين افراد چنان از تركيبات پيچيده و معاني در هم تنيده اي -كه در نهايت هيچ معني بخصوصي نميده - پر شده كه تنها حسي كه نصيب خواننده ميشه سردر گمي و انزجار از شعره!

 

البته اين دعوا مال امروز نيست از همون دهه 1320 و با ظهور يك نسل طلايي از شاعران دعوايي بود كه به سركرده گي شاملو و اخوان ثالث از يك طرف و فريدون مشيري و ديگران از طرف ديگه شروع شد. مشيري در اون زمان به ساده گويي و شاعر عوام بودن متهم ميشد ولي جواب مشيري اين بود كه اگه منظور از عوام مردمه بله من شاعر عوام هستم و شعرم رو فقط براي همين مردم ميگم و به همين دليل هم شعرم رو با زبوني ميگم كه مردم بفهمن – چرا بايد به زبوني شعر بگم كه تنها و تنها یک جمع محدود كه همه هم شاعرند بفهمند یا وانمود کنند که فهمیده اند؟

يادمه يك جايي در همين مورد باهاش مصاحبه كرده بودند و گفت همين آقاي منوچهر آتشي يك جورايي شاگرد خود من بود و شعرهاش زير نظر من در فلان مجله چاپ ميشد ولي امروز شعرايي ميگه كه حتي من هم نميفهمم چي ميگه!

البته و صد البته ثمره چنين شعرهايي كه تنها هنرشان سخت گويي است بر دل ننشستنه و ماندگاري نخواهند يافت.

اما بخشهايي از شعري كه من خوندم رو ببنين و قضاوت با خودتون:

 

برای تسلی این غروب لازم است

یکی مرا فرار کرده بود

با سرعتی که خون از درزهایم...

گفتی بپر

برنگرد

از من جلو بزن

شکل گفتن دارد از کلمات می‌افتد

قطر حروفی که زخم را اسلیمی نوشت

حلقه‌ای با مورخ و بسمل

و قصد ما برای خانه‌ای که...

 

 شعر بلند است پس انتهاي اين شعر را ببينيد و وسلام:

 حالا آسمان به هیچ بگیردم

زمین دارد در تن‌ام فرو می‌رود/ هنوز

دارم از تو بالا می‌روم

تا آدم شوم

خشکی مربعی کبود است

اندازه‌ی دو پای کبوتر

زبان مادری بغ‌بغ‌کنان

دور خودش می‌چرخد

می‌گردد و پر پر

می‌رقصد و بغ‌بغ

این کلاغ هم که...

کارت پایان خدمت

حدود 5 سال پيش خدمت سربازيم تموم شده بود و يكي از دوستان هم خدمتي كه چند ماهي از خدمتش مونده بود چند بار بهم گفت خوش به حالت كه خدمتت تموم شده و در آخر ازم خواست كه توي دفترچه خاطرات خدمتش براش يه يادگاري بنويسم منم اين شعر رو براش سرودم و نوشتم كه حالا تقديمش مي كنم به همه دوستاني كه در حال گذروندن خدمتن و فكر مي كنن خدمتشون هيچوقت تموم نميشه

آنروز خواهد آمد

                و تو خواهي رفت

                                و نگاهي به پس سر نخواهي انداخت

كوله بارت بر دوش

                       كارتت در جيب

                                        و بليطت در دست

و تو خواهي گفت:

                      - هيچگاه بر نخواهم گشت!

نگاه،پنجره،كوچه

هميشه نگاهم ميان قاب پنجره مي خشكيد

و چشمهايم به انتهاي كوچه ميخ ميشد

و تو انگار در فراموشخانه ذهنت نيز

از من

حتي به قدر عكس گرد گرفته اي بر ديوار

ياد نمي كردي

 

از هر چه سكوت است بيزارم

وقتي زبان سكوت لال مي شود

از هر چه نگاه است بيزارم

وقتي چشمها، انتظاري بي دليل را تكثير مي كنند

وقتي نگاه، طعم تو شروع كن مي دهد

 

بعد از هزار سال، هنوز

نگاه من هست و پنجره هست

و كوچه هست و اميد اينكه ببينم تورا

و فضاي كوچه چقدر از عبور تو خاليست هنوز

و باز هم بي شك

نگاه من ميان قاب پنجره خواهد خشكيد

روزگار

شبي مي شكني مثل آن جام شراب

و همه باورهاي كهنه ات

-چون باده آن جام-

مي ريزد به زمين

يكنفر آنگاه

بي خيال يا با افسوس

خرده ها را بر مي چيند می برد مي ريزد دور!

ايام بي ثمر

در آيينه نگاه مي كردم

كه ناگاه و ناخودآگاه

دستم بر التهاب آيينه كشيده شد

آيينه از سر دل آهي كشيد

انفجار ثانيه ها انگار رخ نمود

تصاوير سالهاي دور از ذهن آيينه عبور كرد

 

من مات در برابر آيينه

گذشته خود را مرور مي كردم

تصاوير از پي هم در گريز

من شاهد بغضهاي ديروز و دردهاي امروز

ناگاه يادم آمد

ده سال پيش نيز در همين فضا سروده بودم:

"من از سكوت نمي ترسم

من از فرياد نمي ترسم

من از صدايي مي ترسم كه در گلو خفه اش مي كنند "

و چه دردناك است كه از پي ده سال هنوز

سكوت بايد كرد

خفه بايد شد

حرف را در گلو بايد كشت

و انگار هيچ كسي هوشيار نيست

كه اگر امروز گوشي حرفها را نشنود

بي شك مشت بر دهانها خواهد خورد

دهان ها بسته خواهد شد

بغضها انباشته

و جهل با گلوله و باروت و خون در خواهد آميخت

و مرگ روز افزون خواهد شد 

و از آن پس هيج كسي در امان نخواهد بود

 

تصاوير در حركت

من در انديشه

يك لحظه كتابهاي كودكيم را ديدم

به خودم گفتم چه دردناكست

در سرزمين من كتابهاي كودكان و چوبه هاي دار

هر دو فرزند یک درخت اند

و هر كه درسهاي ديروز را خوب ياد گرفته

 امروز بي شك

به چوبه هاي دار نزديك تر است

و اين چنين است كه جهل بيداد مي كند

و اين چنين است كه جهل سرور است

و هر كه جاهل تر است والاتر

و جهل در تك تك سلولهاي جامعه تكثير می شود

 

آري من از گذر  سالها نمي ترسم

من از زماني كه بي ثمر مي گذرد

از زماني كه به تكثير جهل مي گذرد

و به تكثير بغضهاي فروخورده مي گذرد مي ترسم

 

امروز يه شعر خوندم كه حقيقتا براي من كه جالب بود و نتونستم ازش بگذرم اسم شاعرش سميرا مصطفويه ومن امروز براي اولين بار با شعرش آشنا شدم

حالا هم بدون گرفتن  اجازه خودش شعرش رو اينجا گذاشتم اميدوارم كه از اين موضوع ناراحت نشه :

 

بغضی بر بغض های فرو خورده ام می نشیند

وقتی زن بودنم را

تنها گناهم می بینم

در سرزمینی که گناه خدایی می کند

سكوت و انتظار

سكوت هميشه تكرار بي دليل حرفهاي نگفته است

و انتظار

         انفعال دلي كه به راه نمي افتد

گاهي غرور، ديوار مي شود ميان دو دل

و آگاهي وقتي مي رسد كه باد همه چيز را برده است

شايد خيال كني بيهوده است ولي

                              گاهي به راه نرفته برو

بي تاب شو بگذار

                   ديوار هاي سست سكوت، آوار شوند

دلتنگی

دلم تنگه واسه چشمای تبدارت

دلم تنگه واسه حرفای بودارت

 

دلم تنگه واسه هر چی تو این دنیا

تو رو بازم به یاد من میاره

مسافر

پنجره ها بسته

                  كوچه ها ساكت

                                      عابران خاموش

 

خسته شد پاي من از اينهمه آمدن و رفتن

                             راه را پاياني نيست

 و از اين رهگذر تنگ زمان

اميدي به گذشتن نيست

 

پنجره تاريك اين شب را

                          هيچ كسي باز نخواهد كرد

و نسيم خنكي از جانب ماه

                             در زمين پرسه نخواهد زد

آسمان پر مه واميدي بر ديدن مهتاب نيست

زندگي سخت دلگيرست

و منم آن رهگذر تنها

               كه  از اين كوچه پر مكر و فريب

                                 بار سفر بر دوش

                             بسوي ساحل باران در راهم

تا بشويم دل خود از جهل

                      و بگيرم از آيينه روحم زنگار

                            در زلال چشمه دانايي!

هر چند گناه عظيمي است ولي

دوباره عشق را صدا خواهم كرد

در كوچه هاي يخ زده از ياد برده عشق

 

دوباره تورا به ياد خواهم آورد

دوباره گذشته را مرور خواهم كرد

دوباره به ياد آن غروب غم انگيز خواهم افتاد

دوباره با خيال تو خوش خواهم بود

 

دوباره جام را از شراب پر خواهم كرد

        و جدولي به دست خواهم گرفت

و از كنار هر آشنا كه بگذرم سري تكان خواهم داد

                  و هيچ كسي را به هيچ نخواهم گرفت

                  دوباره با خيال تو خوش خواهم بود

 

و دوباره نيمه شب آنگاه كه از خواب مي پرم

          خواهم شنيد اين صدا را كه بي وقفه فرياد مي زند:

          - آيا عشق را كسي به اين خانه خواهد آورد روزي؟

           آيا عشق را...

           آيا....

و من دوباره فرياد خواهم زد:

          اين خانه هيچگاه تهي از عشق نبوده است!

و آنگاه با خيال تو

                     دوباره گريه خواهم كرد.

چشمهايم را مي بندم

خيال مي كنم كه باز پيش مني

گرم مي شوم از با تو بودن و باز

هزار واژه ناگفته صف مي كشند از پي هم

لب مي گزم از اين همه شعف

و خيس مي شود چشمهايم

با شوق به سوي تو برمي گردم و ...

يك لحظه چشم باز مي كنم 

افسوس باز هم من مانده ام  با اشكهاي سرد

تقدیر ملال انگیز

جایی میان باور یک شب

 من و سکوت زاده شدیم

و چشمهای تو انگار

تقدیر را و مرا و عشق را گره زدند به هم

من چشمهایم را در آستانه دیدار گم کردم

و تا ابد انگار

تکرار شدم در واژه های گم شده در طوفان لحظه های گاه و بیگاه

تکرار شدم تکرار

تکرار...

چقدر خسته ام

چقدر خسته ام از دیوار های یخ زده

چقدر خسته ام از فکر که راه بی مقصد است

چقدر خسته ام از فردا که چه خواهد شد

چقدر خسته ام از ای وای چه شد گفتنها!

چقدر خسته ام...

 و تو باز سکوت می کنی

حتی نگاه هم نمی کنی

انگار هزار سال است که سیری از من

انگار چشمهای تو هم میان باور یک شب با باد رفته است

تو سکوت می کنی

و من خسته تر از همیشه

تن زخمی از پیکار روز را به شبی سرد می کشم